Wat kost erfbelasting?

Bij een erfenis komt vaak erfbelasting kijken. Maar wat kost erfbelasting in 2026, hoeveel is vrijgesteld en wat houd je onder de streep over? Hieronder de actuele tarieven, vrijstellingen en rekenvoorbeelden.

Wat kost erfbelasting in 2026?

Je betaalt erfbelasting over de erfenis ná aftrek van je vrijstelling. Daarna gelden twee schijven, met de grens op € 158.669:

• Partner en kinderen: 10% tot € 158.669, daarboven 20%.
• Kleinkinderen en verdere afstammelingen: 18% en 36%.
• Overige erfgenamen (broer, zus, neef, vriend): 30% en 40%.

Onder “kind” vallen ook een stiefkind en een pleegkind. Erven jij en je partner allebei uit dezelfde nalatenschap? Dan ziet de Belastingdienst jullie meestal als één persoon.

Vrijstellingen erfbelasting 2026

Blijft je erfenis onder de vrijstelling, dan betaal je niets. Deze bedragen gelden in 2026:

• Echtgenoot of (geregistreerd) partner: € 828.035.
• Kind, stiefkind of pleegkind: € 26.230.
• Kleinkind: € 26.230.
• Kind met een beperking: € 78.671 (voorwaarden).
• Ouder: € 62.110 (samen met je partner).
• Achterkleinkind of andere erfgenaam: € 2.769.

Let op het verschil: een kleinkind heeft dezelfde vrijstelling als een kind, maar betaalt daarboven bijna het dubbele tarief.

Erfenis: hoeveel belasting betaal je precies?

De vrijstelling is in deze bedragen al verwerkt:

• Kind: € 2.377 bij een erfenis van € 50.000, € 7.377 bij € 100.000, € 28.887 bij € 250.000.
• Kleinkind: € 4.279 bij € 50.000, € 13.279 bij € 100.000, € 51.997 bij € 250.000.
• Broer, zus of vriend: € 14.169 bij € 50.000, € 29.169 bij € 100.000, € 83.026 bij € 250.000.
• Partner: in al deze gevallen € 0.

Rekenvoorbeeld

Stel, een kind erft € 600.000. Na de vrijstelling van € 26.230 blijft € 573.770 over. Daarover betaalt het kind 10% tot € 158.669 (€ 15.867) en 20% over de resterende € 415.101 (€ 83.020), samen bijna € 99.000. Zou een kleinkind hetzelfde bedrag erven, dan is de rekening € 178.000.

Wanneer betaal je geen erfbelasting?

• Je erfenis blijft onder je vrijstelling. Voor een partner is dat pas boven € 828.035.
• Je krijgt pensioen of lijfrente van je overleden partner. Daarover betaal je nooit erfbelasting, maar de helft van de waarde van je toekomstige uitkeringen gaat wél van je partnervrijstelling af (pensioenimputatie). Je houdt in 2026 altijd minimaal € 213.915 vrijstelling over.
• Een goed doel met een ANBI- of SBBI-status betaalt niets over wat het erft.

Wat kost erfbelasting over een geërfd huis?

Voor een woning reken je met de WOZ-waarde, niet met de verkoopprijs. Je mag kiezen tussen de WOZ-waarde van het jaar van overlijden en die van het jaar erna: neem de laagste. De hypotheekschuld trek je eraf. Erf je een huis met een WOZ-waarde van € 400.000 en € 100.000 hypotheek, dan reken je met € 300.000. Een eigen taxatie telt hierbij niet mee.

Welke kosten mag je van de erfenis aftrekken?

Schulden en normale uitvaartkosten verlagen de erfenis, en dus de belasting. Aftrekbaar zijn onder meer de kist of urn, het graf en de grafsteen, rouw- en bedankkaarten, bloemen, de huur van de aula en de koffietafel. Was er een uitvaartverzekering? Die uitkering haal je eerst van de uitvaartkosten af.

Niet aftrekbaar zijn het loon van de executeur, makelaars- en taxatiekosten, het opruimen van de inboedel, toekomstig grafonderhoud en notariskosten voor bijvoorbeeld een verklaring van erfrecht.

Aangifte doen: vanaf 2026 twintig maanden de tijd

Belangrijke wijziging: bij een overlijden in 2026 of later heb je 20 maanden na de overlijdensdatum om aangifte erfbelasting te doen. Bij een overlijden in 2025 of eerder was die termijn 8 maanden. Ben je te laat, of moet de Belastingdienst je aangifte corrigeren, dan komt er belastingrente bovenop. Uitstel aanvragen kan pas vanaf 2027, en alleen in uitzonderlijke situaties met motivering.

Erfbelasting beperken

Schenken tijdens je leven is de meest gebruikte route. In 2026 mag een ouder een kind € 6.908 per jaar belastingvrij schenken; voor alle andere ontvangers is dat € 2.769. Eenmalig mag je een kind tussen 18 en 40 jaar € 33.129 vrij besteedbaar schenken, of € 69.009 voor een dure studie. Daarover betaalt niemand schenkbelasting.

Daarnaast helpt een testament met een slimme verdeling, bijvoorbeeld legaten aan kleinkinderen die elk hun eigen vrijstelling van € 26.230 hebben. Laat je adviseren door een notaris: de regels zijn complex en de bedragen flink. Regel meteen een levenstestament voor de periode dat je zelf nog leeft.

Tips om te besparen

1. Schenk tijdens je leven jaarlijks belastingvrij binnen de vrijstellingen.

2. Stel een testament op met een slimme verdeling om erfbelasting te beperken.

3. Maak gebruik van bijzondere vrijstellingen waar die gelden.

4. Laat je adviseren; de regels zijn complex en de bedragen flink.

Veelgestelde vragen